Szkoła Podstawowa nr 87
im. Henryka Jordana
Józef Gołąb
1960–1961
Dzielnica XVIII – Nowa Huta
Szkoły
os. Teatralne 35
Informacje o obiekcie
Szkoła Podstawowa nr 87 na os. Teatralnym zaprojektowana została przez Józefa Gołąba, a zrealizowana w latach 1960-61. Należała do grupy tzw. tysiąclatek. Nowohucka tysiąclatka powstała w trybie pilnym i była jedną z pierwszych szkół zrealizowanych w ramach akcji „Tysiąc szkół na Tysiąclecie Państwa Polskiego”. Budowę szkół w całym kraju finansowano między innymi ze społecznych składek wpłacanych przez zakłady pracy i osoby prywatne w Polsce i zagranicą.
Szkoła zaplanowana została jako zespół dwukondygnacjowych budynków. Gmach główny ma prostą elewację o wejściu z płaskim daszkiem wspartym na stalowych, cienkich podporach. Elewacja budynku składa się z dużych okien na krańcach oraz małych przepruciach w środku. Od głównego budynku odchodzi długi korytarz, wzdłuż którego rozmieszczono proste, kubiczne, pawilony z salami lekcyjnymi po trzy z każdej strony. Na końcu korytarza ulokowano budynek sali gimnastycznej. Całość założenia tworzy układ grzebieniowy.
Wnętrza szkoły były dobrze doświetlone poprzez duże okna tworzące szklane ściany; sale lekcyjne zaprojektowano jako przestronne pomieszczenia z nowoczesnym wyposażeniem w lekkie, dwukolorowe ławki szkolne osadzone na metalowych nóżkach. Oświetlenie wnętrza również wprowadzało nowe technologie – lampy były jarzeniowe, a podłogi wyłożono kolorowymi płytkami. Przy każdej klasie znajdowała się oddzielna szatnia. Szkoła zaprojektowana została jako nowoczesna – przestronna, funkcjonalna, dobrze doświetlona, z pomieszczeniami pomocniczymi: kuchnią, stołówką, pracowniami warsztatowymi i wspomnianą salą gimnastyczną. W budynku głównym na parterze, przewidziane były pomieszczenia służbowe i reprezentacyjne, na piętrze specjalistyczne sale lekcyjne. Pozostałe pawilony mieściły sale lekcyjne
Szkoła została zrealizowana na miejscu, w którym planowano budowę kościoła. Wydany przez władzę zakaz budowy świątyni doprowadził do konfliktu ze społeczeństwem. 27 kwietnia 1960 roku rozpoczęły się rozruchy mieszkańców, którzy wystąpili w obronie istniejącego tam krzyża, znaczącego początek budowy kościoła. Ostatecznie krzyż pozostał na swoim miejscu, ale kościół nie został wybudowany, stanęła tam szkoła. Wydarzenie to jest określane w opracowaniach historycznych jako „walka o krzyż”.
Opracowanie:
Magdalena Smaga
Szlak modernizmu
Zobacz inne obiekty na trasie
Mistrzejowice - założenie urbanistyczne
Nowohuckie Centrum Kultury
Blok Szwedzki
Wybrane trasy
Stare Miasto
Krakowskie Stare Miasto rzadko kojarzone jest z modernizmem. Tymczasem po wielkim pożarze miasta w 1850 roku średniowieczny rdzeń Krakowa przeszedł radykalną wymianę zabudowy, którą kontynuowano w okresie międzywojennym. W centrum miasta wznoszono wówczas luksusowe kamienice, a w jego bezpośrednim sąsiedztwie wielkie budynki publiczne, siedziby banków i instytucji państwowych.
Poza głównymi trasami
W XX wieku miał miejsce dynamiczny rozwój Krakowa, którego ślady pod postacią wyjątkowych dzieł architektury odnajdziemy na ternie całego miasta. Spacerując po często odległych dzielnicach możemy dotrzeć do wielu wybitnych budowli z okresu międzywojennego oraz z czasów przyspieszonej ekspansji miasta po 1945 roku.
Półwsie Zwierzynieckie
Spacer po Półwsiu Zwierzynieckim odkrywa jedną z najbardziej urokliwych dzielnic międzywojennego Krakowa, galerię modernistycznych kamienic, oryginalnych detali i dekoracji, którą uzupełniają śmiałe kreacji powojennego modernizmu na czele z zespołem Hotelu Cracovia i Kina Kijów.Spacer po Półwsiu Zwierzynieckim odkrywa jedną z najbardziej urokliwych dzielnic międzywojennego Krakowa, galerię modernistycznych kamienic, oryginalnych detali i dekoracji, którą uzupełniają śmiałe kreacji powojennego modernizmu na czele z zespołem Hotelu Cracovia i Kina Kijów.